Afghaanse Windhonden in Australië
door Gerard Jipping
In 1999 kreeg ik een telefoontje uit Australië met de vraag of ik op 10 maart
2001 Afghaanse Windhonden wilde keuren op de Specialty van de Afghan Hound Club
of Victoria Inc. in Australië. Uiteraard hoefde ik daar niet lang over te
denken. Het antwoord was natuurlijk ja. Op het moment dat er gebeld werd, had ik
de Afghaanse Windhond nog maar vijf keer gekeurd, waarvan één keer in het
buitenland. Na wat heen en weer geschrijf kwam ik er uiteindelijk achter waarom
ze mij “desondanks” wilde hebben. De oorzaak lag bij het in 1997 in Denemarken
georganiseerde Afghan Hound Congress, waar ik één van de sprekers was. Mijn
voordracht ging over "What is the right type?" Na deze bijeenkomst kwamen er
diverse e-mails vanuit de hele wereld met positieve reacties. U begrijpt het al,
in Denemarken waren ook afghanen liefhebbers uit Australië die mijn voordracht
gehoord en/of gelezen hadden op Internet. En zo ben ik aan de uitnodiging
gekomen. Vijf maart vertrok ik, ongeveer vierentwintig uur moest ik vliegen om
Afghaanse Windhonden in Australië te mogen keuren. Recht opzitten, stil zitten
en niet kunnen slapen zijn dingen van de vlucht die ik mij goed herinner, maar
ik had het er graag voor over. Over Melbourne en omgeving en de Australische
gastvrijheid kan ik u veel vertellen, mijn hart is er nog vol van, echter, in
dit kader moet ik me beperken tot de keuring. Maar ik wil nu al gezegd hebben,
klampt u mij gerust aan als u meer wilt weten over mijn ervaringen en
belevenissen in Australië. Op 10 maart werd ik van het hotel gehaald en naar de
“showground” gebracht. Een prachtig aangelegd showterrein, waar men ook gebouwen
c.q. hallen ter beschikking heeft. De Australische Kennelclub heeft meerdere van
dit soort gelegenheden. Ze worden alleen aan hondenverenigingen verhuurd, die
daar shows, trainingen,vergaderingen en opleidingen, bijvoorbeeld tot
keurmeester, houden. Hier was ik als bestuurder van diverse Nederlandse
kynologische verenigingen behoorlijk van onder de indruk. Zou het niet prachtig
zijn om zoiets in Nederland te hebben?
KEURMEESTERIMPRESSIE:
Ik was blij verrast met wat ik te zien kreeg, er waren zeer mooie Afghanen van
diverse types aanwezig. In alle types kwamen honden voor met een zeer goede
kwaliteit, maar er werden ook Afghanen van minder goede kwaliteit voorgebracht.
Wat mij als zeer positief opviel was de voorhand, prachtig gehoekt met een zeer
mooi liggende schouder. De zeer goed aanwezige voorborst, de prachtige diepe
ribbenpartij en de mooie grote voeten bij vele honden gaven mij eveneens veel
plezier. Van de honden die mij deze dag getoond werden, waren de reuen
kwalitatief beter. Toch wil ik graag enkele punten noemen waar de fokkers en
keurmeesters in Australië (maar ook elders) volgens mij eens zouden moeten
praten. Dat zijn met name temperament, gebit, uitdrukking, overdreven hoekingen
in de achterhand en het gangwerk. Ten aanzien van het eerste, ik had graag meer
afghanen gezien met meer temperament. Het was of sommige honden sliepen in de
ring, terwijl ze toch heel attent moeten reageren op welke beweging dan ook. Het
is de koning der honden en dat moeten ze onder andere laten zien door hun
houding (attitude).
Het gebit. Daar ben ik van geschrokken. Veel honden misten tanden (van Pl tot
P4). Ook was het gebit bij veel honden, inclusief de jongere, zeer slecht
onderhouden. Pas ook op voor zwakke onderkaken.
De uitdrukking:
Ik zag afghanen met een prachtige oriëntaalse uitdrukking. Maar er waren ook
honden met een te licht en/of te rond oog, ogen te dicht bij elkaar en te smalle
hoofden. Deze punten doen de typische oriëntaalse uitdrukking teniet.
Overdreven hoekingen in de achterhand. Daar bedoel ik mee hoekingen die niet in
verhoudingen zijn met die in de voorhand. Veelal is de beenlengte te lang en
kniehoeking te gehoekt. Dit komt het zo typische gangwerk niet ten goede.
Mogelijk is dit een van de redenen dat de honden soms als een sneltrein
voorgebracht worden, iets wat ik niet prefereer.
Het gangwerk
Ik zag ver uitgrijpende (zwevende) maar vlakke gangwerken met de achtervoeten
slepend over de grond. Ik zag maar weinig honden met het zogenaamde verende
gangwerk, waarbij de voeten ook goed van de grond kwamen. Natuurlijk waren er
ook honden met weinig uitgrijpende bewegingen. Motto moet zijn; niet te veel
maar ook niet te weinig. We moeten oppassen dat het zo typisch verende gangwerk
van de afghaan niet verloren gaat.
Als laatste zou ik willen vragen aan de afghanen keurmeesters, fokkers,
eigenaars en handIers: kijk verder dan alleen naar de kampioenen bij het fokken.
Tijdens mijn eerste dagen in Melbourne City zag ik prachtig mooie moderne
gebouwen, maar de mooiste (vaak ook de sterkste) gebouwen die ik zag waren voor
mij de oude Victoriaanse? Met andere woorden, leer het verleden kennen van de
afghaan en probeer het ras het behouden in zijn originele staat. Ik wil beslist
niet zeggen met de bovenstaande punten dat de afghanen in Australië slechter of
beter zijn dan elders. Ook in andere landen, waaronder Nederland, zou er meer
aandacht moeten zijn en gesproken moeten worden over bovengenoemde punten.
Daarom ga ik in het kort iets dieper in op een paar punten.
Type:
Veel fokkers van vroeger (evenals fokkers van nu) zochten de, naar hun mening,
mooiste afghanen (type) uit. De één koos het Saluki-achtige uiterlijk oftewel de
vlakte-afghaan, ook wel “Bell Murray” type genoemd, de ander koos voor een
compacte en sterk gebouwde hond met een behoorlijke vacht, de zogenaamde
bergafghaan of het “Ghazni”-type. De eerste nationale en internationale bekende
afghanenkennels in Nederland die het zogenaamde Bergtype fokten waren
“Barukzhy”s” van de familie Jüngeling en “van de Oranje Manege” kennel van
Mevrouw Eta Pauptit. Het was vooral de laatste die wereldwijde bekendheid kreeg
en door strenge selectie er voor zorgde dat wij heden ten dage nog een type
hebben dat het meest lijkt op de afghanen van vroeger. Honden die dat type bij
uitstek belichamen, waren Sirdar, Khan, Zarifa en Roshni of Gazni. Gelukkig zijn
er ook nu nog fokkers in Nederland en in het buitenland die dit type afghaan
proberen te handhaven. Ik hoop van harte dat we deze authentieke afghaan niet
zullen verliezen.
Tegenwoordig kennen we verschillende types, alle passend binnen de geldende
standaard. Persoonlijk kan ik daar (weliswaar moeilijk) mee leven, zolang in het
totaalbeeld van de afghaan maar kwaliteit aanwezig is, wat tot uiting komt in de
anatomie, de beweging en niet te vergeten het zo typische afghanenkarakter. Als
we het type willen behouden dat nog gelijkenis vertoont met de eerste import
afghanen, dan moeten de fokkers van vandaag zich bewust zijn van hun plicht en
verantwoording.
Kwaliteit:
Niet alleen het type is van belang, het is minstens zo belangrijk om stil te
staan bij de kwaliteit van de afghaanse windhond. Want natuurlijk is er
kwaliteitsverschil tussen alle aanwezige typen waar ook ter wereld. Binnen ieder
type zijn er raspunten die niet aan onze aandacht mogen ontglippen.Twee
belangrijke aandachtspunten zijn het hoofd en het gangwerk.
Het hoofd:
Te smalle hoofden. Deze veroorzaken problemen met de stand en het aantal tanden
en kiezen. Tevens kunnen de ogen niet meer goed naast elkaar geplaatst staan.
Te zwakke onderkaak. Dit is verwerpelijk, niet alleen omdat het lelijk is maar
ook omdat honden met zo weinig onderkaak niet meer het werk kunnen doen wat zij
van oorsprong deden.
Geen stop. Steeds vaker zie ik afghanen zonder stop. Hierdoor krijgen ze een
heel andere gezichtsuitdrukking, meer zoals die van een Barzoi.
Te ronde ogen. Hierdoor verlies je de zo typische uitdrukking.
Afvallende schedel. Het hoofd is hierdoor helemaal uit balans en is beslist niet
typisch te noemen voor welk type dan ook. Deze bovengenoemde problemen zijn een
bedreiging voor de zo geliefde oosterse uitdrukking van de afghaanse windhond.
Het gangwerk:
Over het gangwerk staat er in de standaard: "vloeiend en veerkrachtig en zeer
stijlvol." Weinig woorden en toch zoveel zeggend . Hoe breng je nu onder woorden
wat je onder deze zinsnede verstaat. Onderstaand mijn interpretatie. Het
gangwerk moet krachtig zijn, goed stuwend vanuit de achterhand en het moet een
harmonieus bewegend geheel zijn. Een vloeiend, veerkrachtig en goed uitgrijpend
gangwerk is alleen mogelijk als de hond over veel souplesse beschikt. Toch zie
je het zo geliefde gangwerk steeds minder, er zijn afghanen met een vlak over de
bodem en (te) ver uitgrijpend gangwerk, je ziet honden bewegen met hun voeten
slepend over de vloer en ook zijn er afghanen waarbij geen enkele veerkracht in
de beweging zit. Waarbij ik wil opmerken dat voor mij
een zwevend gangwerk niet gelijk is aan een veerkrachtig gangwerk. Laten we er
toch over bedacht zijn dat, als wij het zo typische afghanen gangwerk éénmaal
verloren laten gaan, we dit slechts met grote moeite weer terug kunnen fokken.
TERUG NAAR DE AUSTRALISCHE “SHOWGROUND”
Over mijn BIS-winnaar, de reu Wishuz Vintage Grop, eigenaar; Wishuz Kennels,
schreef ik : vierjarige, donker, gestroomde rasvertegenwoordiger met een mooi
totaalbeeld. Prima kwadratisch gebouwde afghaan met perfecte hals rugbelijning.
Hoofd uitstekend in balans, met goed geprononceerde occiput en prima kaken.
Donkere ogen met een mooie oosterse uitdrukking, oren goed laag aangezet, gebit
zou iets verzorgder uit moeten zien. Hoofd wordt trots gedragen op een lange
krachtige hals. Uitstekende voorborst en een heel mooie ribben partij met een
zeer goede onderbelijning. Uitstekend evenredig gehoekt in voorhand en
achterhand met een heel mooi terugliggend schouderblad, prachtige kniehoeking en
een mooi lage hak. Voormiddenvoeten zijn lang en veerkrachtig, voeten zijn
krachtig en groot. Toont een evenredig goed uitgrijpend en verend gangwerk. De
staart is goed aangezet en wordt gedragen met een ring. De vacht heeft een goede
fijne structuur en is goed verzorgd.
Mijn runner up to Best in Show, de teef Ch. Ibadan Dressed for Succes, eigenaar:
Janonis en O’Callaghan, kreeg het volgende verslag: vijfjarige zwarte teef van
uitmuntende kwaliteit. Prima hoogte lengte verhouding met een heel mooie
rugbelijning. Goed in balans zijnde mooi vrouwelijk hoofd heeft mooie stevige
kaken met een goed gebit. Mooie donkere ogen goed geplaatst en met een goede
uitdrukking. Oren zijn goed aangezet en mooi bedekt met zijdeachtig haar. Hoofd
wordt hoog gedragen op een stevige, krachtige hals. Goed aanwezige voorborst met
een uitstekende ribbenpartij. Goede hoekingen in de voorhand met een goed
terugliggende schouder. Lange achterhand met behoorlijke kniehoekingen en een
heel mooie lage hak. Krachtige voeten van voldoende grootte, voormiddenvoeten
goed geplaatst en veerkrachtig. Laat een goed uitgrijpend en zwevend gangwerk
zien, ik zag het graag iets veerkrachtiger. De staart is goed aangezet en wordt
vol trots gedragen. Vacht is uitstekend onderhouden en heeft een goede
structuur.
NA DE SHOW
In de week na de show heb ik diverse shows en kennels bezocht om vergelijkingen
te trekken en om te leren. De shows waren over het algemeen niet groot en het
gebeurde vaak dat er twee op dezelfde dag bezocht werden door de exposanten. Ik
maakte zelfs mee dat “s morgens een persoon keuren moest en dat diezelfde
persoon ergens anders een hond showde. Achteraf blijkt dat het theoretisch
mogelijk is om in één weekend vier shows te bezoeken. De shows waren goed
georganiseerd, alles liep tot op de minuut nauwkeurig. De houding van de
exposanten is gelijk aan die van in Nederland of waar dan ook, aardig als ze
winnen, verdrietig (nou ja, verdrietig) als ze verliezen.
Kennels bezoeken in een ander land is altijd oppassen. Lang geleden vroeg een
fokker uit England mij wat ik van een bepaalde hond vond. Na mijn mening gegeven
te hebben eindigde het gesprek meteen. Dus hanteer ik heden ten dage een beetje
meer diplomatie als ik op bezoek ga bij een kennel. De honden, eigenlijk kan ik
alleen maar spreken over afghanen, zijn toch anders gehouden dan bij ons.
Vertroetelen wij ze soms te veel, daar was het vertroetelen duidelijk minder. De
honden leven daar bijna altijd buiten, alleen de oudere komen als het “s nachts
te koud wordt in de schuur. Nu is het daar wel altijd warm, maar toch. De
showhonden worden goed in vacht gehouden en de “afdankertjes”, niet showhonden
en/of fokteven worden kaal geschoren. Ook dit is iets wat ik niet leuk vind, fok
of koop je een afghaan dan moet je hem onderhouden of hij nu jong of oud is. De
afghaanse windhond is een ijdel dier, als uw ouders stoppen met werken scheert
uw hen toch ook niet kaal, omdat ze dan makkelijker te verzorgen zijn! Steeds
als ik terugdenk, kom ik tot de conclusie dat ik in Australië veel gezien en
geleerd heb. Zo is mijn blikveld behoorlijk verruimd als het gaat om afghaanse
windhonden, maar ook als het gaat om de algemene kynologie zoals de organisatie
van shows en keurmeesteropleidingen. Het is altijd goed om verder te kijken dan
je neus lang is. “
back